نظر مقياس و هم از نظر مبدأ و آغاز ، زيرا كلمهء هفتاد و صد و چهل مميز ندارد كه مقصود ، سال است يا ماه يا قرن و . و . . چنانچه مبدئى هم به دست نداده كه از هجرت است يا بعثت يا مبدأ ديگر ، و شرح منصوصى هم در دست نبوده و از اين رو ميان شيخ الطائفه و مثلًا مرحوم مجلسى در تطبيق آن اختلاف روشنى به وجود آمده است و اين گونه اخبار اشاره به اسرارى است كه فهم آن بسى غامض است . از مجلسى ( ره ) - " كذب الوقاتون " يعنى بر سبيل حتم و اين منافات با اخبار بدائيه ندارد و ممكن است مقصود از كذب همان حصول بداء باشد و به توهم مردم دروغ در آيد و نسبت دروغ به ائمه دهند نه آنكه ائمه در حقيقت دروغگو باشند ، پس ممكن است " كذب " مجهول باب تفعيل خوانده شود . شيخ در كتاب غيبت گويد : وقت ظهور امام به طور تفصيل براى ما معلوم نيست بلكه نهان است تا خدا اجازهء فرج دهد ، سپس اين اخبار و امثال آن را آورده و گفته توجيه اين اخبار بر فرض صحت آنها اين است كه خدا موعدهاى مذكوره در اين اخبار را مقرر كرده و بر حسب پيش آمدها صلاح تغيير كرده و به تأخير افتاده تا به موعد حتمى و آنچه در بارهء زياد شدن عمر به دعاء و صلهء ارحام ، يا كم شدن آن براى ستم و قطع رحم و جز آن روايت شده است همين معنا را دارد و خدا گر چه هر دو را مىداند ولى مانعى ندارد كه يك معلومى شرط داشته باشد و ديگرى بىشرط باشد و اين جمله نزد عدليه مورد اتفاق است ، و اخبارى كه لفظ بداء دارد بر آن حمل شود و عيان گردد كه معناى بداء نزد عدليه همان نسخ است در مواردى كه نسخ روا است و تغيير شروط است در مورد اخبار از كائنات . زيرا بدا در لغت به معنى ظهور است و مانعى ندارد كه براى ما از افعال خدا چيزى عيان شود كه خلاف انتظار و فهم ما باشد ، و اما آنكه گويد